Thôi quốc tịch Việt Nam để nhập tịch Singapore hay Nhật Bản, bạn chuyển từ "công dân Việt Nam định cư ở nước ngoài" thành "người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài". Bạn vẫn về nước dễ dàng nhờ giấy miễn thị thực tới 5 năm, vẫn được mua nhà ở trong dự án, nhận thừa kế, đầu tư, mở công ty. Thứ mất đi là các quyền gắn với tư cách công dân: đứng tên đất lẻ ngoài dự án như người trong nước, đăng ký thường trú, bảo hiểm y tế theo hộ gia đình, bầu cử, và đi làm không cần giấy phép.
- Singapore không cho người trưởng thành giữ quốc tịch khác; người nhập tịch phải thôi quốc tịch cũ.
- Nhật Bản cũng đòi thôi quốc tịch cũ khi nhập tịch, và công dân Nhật tự nhập quốc tịch khác thì mất quốc tịch Nhật.
- Thôi quốc tịch Việt Nam phải có quyết định của Chủ tịch nước; nộp qua cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài.
- Luật Đất đai 2024 và Luật Nhà ở 2023 tách rõ quyền của người gốc Việt với công dân định cư ở nước ngoài.
- Luật Quốc tịch sửa đổi 2025 cho phép xem xét trở lại quốc tịch Việt Nam mà vẫn giữ quốc tịch nước ngoài.
Sau khi thôi quốc tịch, bạn được gọi là gì trên giấy tờ Việt Nam?
Là "người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài" — người từng có quốc tịch Việt Nam hoặc có cha mẹ, ông bà từng có quốc tịch Việt Nam. Đây là nhóm pháp lý riêng, khác hẳn người nước ngoài thông thường. Với cơ quan Việt Nam, bạn vẫn là người nước ngoài khi làm thủ tục nhập cảnh, lao động, đầu tư, nhưng được hưởng một số ưu đãi mà người nước ngoài khác không có.
Muốn chứng minh mình thuộc nhóm này, bạn cần giữ: quyết định cho thôi quốc tịch Việt Nam, giấy khai sinh Việt Nam, hộ chiếu Việt Nam cũ đã huỷ. Giấy tờ này được hỏi đến khi xin giấy miễn thị thực, khi mua nhà, khi khai nhận thừa kế — giữ bản gốc và bản số hoá ở nơi an toàn.
Bảng so sánh: công dân Việt Nam ở nước ngoài và người gốc Việt
| Quyền | Còn quốc tịch Việt Nam | Đã thôi, mang quốc tịch Singapore hoặc Nhật |
|---|---|---|
| Vào Việt Nam | Hộ chiếu Việt Nam, không giới hạn thời gian ở | Giấy miễn thị thực tới 5 năm, mỗi lần ở theo thời hạn quy định; hoặc miễn thị thực theo hộ chiếu (Singapore 30 ngày, Nhật 45 ngày) |
| Đăng ký thường trú, căn cước | Được | Không; chỉ khai báo tạm trú |
| Nhà ở | Như người trong nước | Mua nhà ở thương mại gắn với đất trong dự án đầu tư xây dựng nhà ở |
| Đất ở lẻ, đất vườn ở quê | Được nhận chuyển nhượng như cá nhân trong nước | Không được nhận chuyển nhượng; nhận thừa kế thì theo quy định riêng |
| Đi làm | Như người lao động Việt Nam | Cần giấy phép lao động hoặc thuộc diện miễn |
| Bảo hiểm y tế hộ gia đình, bầu cử | Được nếu đủ điều kiện | Không |
| Quốc tịch cho con sinh sau này | Con có quốc tịch Việt Nam theo cha mẹ | Con không tự có quốc tịch Việt Nam, phải xin theo diện riêng |
Chi tiết phần nhà đất đã có sẵn trước khi thôi quốc tịch được bàn riêng trong chuyên mục Giữ hay bỏ quốc tịch Việt; ở đây chỉ lưu ý: thôi quốc tịch không làm tài sản tự động bị thu hồi, nhưng các giao dịch sau đó (bán, tặng, thế chấp, cấp đổi giấy) sẽ xử lý theo tư cách mới của bạn.
Giấy miễn thị thực 5 năm: lá bài quan trọng nhất còn lại
Người gốc Việt Nam và vợ, chồng, con của họ được cấp giấy miễn thị thực có thời hạn tối đa 5 năm. Giấy cấp tại cơ quan đại diện Việt Nam ở nước bạn sống (Đại sứ quán Việt Nam tại Singapore, Đại sứ quán tại Tokyo, các Tổng lãnh sự quán ở Osaka, Fukuoka) hoặc tại Cục Quản lý xuất nhập cảnh khi bạn đang ở Việt Nam. Giấy này cho phép nhập cảnh nhiều lần, mỗi lần tạm trú theo thời hạn quy định — dài hơn nhiều so với miễn thị thực theo hộ chiếu.
Với người Singapore, miễn thị thực ASEAN 30 ngày đủ cho chuyến về Tết; với người cần ở lâu chăm cha mẹ, giấy miễn thị thực mới là thứ giải quyết được vấn đề.
Có lấy lại quốc tịch Việt Nam được không?
Về luật Việt Nam thì có thể; về luật Singapore và Nhật thì cái giá là mất quốc tịch mới. Luật Quốc tịch sửa đổi năm 2025 cho phép người đã thôi quốc tịch xin trở lại mà vẫn giữ quốc tịch nước ngoài, nếu Chủ tịch nước cho phép. Nhưng Hiến pháp Singapore cho phép tước quốc tịch của công dân tự nguyện nhận quốc tịch nước khác, còn luật Nhật quy định công dân tự nguyện nhập quốc tịch khác thì mất quốc tịch Nhật. Nói cách khác, cánh cửa Việt Nam mở nhưng phía bên kia khoá.
Vì vậy, với người đã nhập tịch Singapore hoặc Nhật, con đường thực tế không phải "lấy lại quốc tịch" mà là tận dụng tối đa quyền của người gốc Việt, và lo cho thế hệ sau: con bạn nếu còn quốc tịch Việt Nam (sinh trước khi bạn thôi) thì giữ gìn giấy tờ cho con.
Năm việc nên làm trước khi nộp đơn thôi quốc tịch
- Rà toàn bộ tài sản ở Việt Nam. Đất lẻ, đất vườn ở quê đứng tên bạn: quyết định giữ, tặng cho người thân, hay bán trong khi còn tư cách công dân. Sau khi thôi, các giao dịch này phức tạp hơn nhiều.
- Cập nhật giấy tờ cho con. Con sinh trước ngày bạn thôi quốc tịch vẫn có thể có quốc tịch Việt Nam; làm khai sinh, hộ chiếu Việt Nam cho con trước.
- Xin bản sao trích lục khai sinh, giấy kết hôn bản Việt Nam. Sau này bạn cần chúng để chứng minh gốc Việt.
- Lập hoặc điều chỉnh di chúc, uỷ quyền. Nếu cha mẹ định để lại đất cho bạn, nói chuyện trước: có thể để cho anh chị em còn quốc tịch đứng tên, hoặc chuẩn bị phương án nhận giá trị.
- Đóng hoặc chuyển đổi tài khoản ngân hàng. Tài khoản mở bằng căn cước sẽ phải chuyển sang tài khoản người nước ngoài theo hộ chiếu mới.
Điều ít ai nói: thời điểm thôi quốc tịch quan trọng hơn bạn nghĩ
Singapore thường yêu cầu bạn hoàn tất việc thôi quốc tịch gốc trong một thời hạn sau khi được chấp thuận về nguyên tắc; Việt Nam xét đơn thôi có thể mất nhiều tháng. Nhiều người vì sốt ruột mà nộp đơn thôi quá sớm, trước cả khi biết chắc được Singapore duyệt — nếu hồ sơ Singapore trượt, họ đã đứng giữa hai quốc tịch. Đúng thứ tự là chờ thư chấp thuận nguyên tắc của Cơ quan Di trú và Kiểm soát điểm Singapore (ICA), rồi mới nộp đơn thôi tại Đại sứ quán Việt Nam.
Với Nhật, Cục Pháp vụ thường xem xét hồ sơ nhập tịch trong thời gian dài và sẽ hướng dẫn khi nào cần nộp giấy thôi quốc tịch; đừng tự làm trước khi được yêu cầu.
Đứng trước quyết định bỏ quốc tịch Việt Nam: cân nhắc cho đủ trước khi ký
Thôi quốc tịch là bước gần như một chiều khi nước bạn nhập tịch không cho song tịch. Viking Global Group – Quốc Tịch Toàn Cầu (quoctich.com) giúp người Việt ở Singapore, Nhật Bản rà tài sản, giấy tờ, quốc tịch của con và thứ tự nộp hồ sơ hai nước, để không đánh rơi quyền nào ở quê nhà.
Hotline/Zalo: +849.219.219.88 · Email: [email protected]
Câu hỏi thường gặp
Người gốc Việt Nam định cư ở nước ngoài có quyền gì?
Được cấp giấy miễn thị thực tới 5 năm, mua nhà ở thương mại trong dự án, nhận thừa kế, đầu tư và mở doanh nghiệp tại Việt Nam. Họ không có các quyền chỉ dành cho công dân như thường trú, bầu cử, nhận chuyển nhượng đất lẻ như người trong nước.
Nhập tịch Singapore có bắt buộc bỏ quốc tịch Việt Nam không?
Có. Singapore không cho người trưởng thành giữ quốc tịch khác, nên người nhập tịch phải thôi quốc tịch Việt Nam và nộp bằng chứng cho cơ quan di trú Singapore.
Thôi quốc tịch rồi nhà đất ở Việt Nam có bị thu hồi không?
Không tự động bị thu hồi. Nhưng mọi giao dịch sau đó như bán, tặng, cấp đổi giấy chứng nhận sẽ xử lý theo tư cách người gốc Việt, nên nhiều người sắp xếp tài sản trước khi thôi.
Đã nhập tịch Nhật, xin lại quốc tịch Việt Nam được không?
Luật Việt Nam từ 1/7/2025 cho phép xem xét trở lại quốc tịch và giữ quốc tịch nước ngoài. Tuy nhiên, luật Nhật quy định công dân tự nguyện nhập quốc tịch khác thì mất quốc tịch Nhật, nên cần cân nhắc rất kỹ.
Giấy miễn thị thực 5 năm xin ở đâu?
Tại cơ quan đại diện Việt Nam ở nước bạn đang sống, hoặc tại Cục Quản lý xuất nhập cảnh nếu bạn đang ở Việt Nam. Cần hộ chiếu nước ngoài còn hạn và giấy tờ chứng minh gốc Việt.
